Na današnji dan: Mirom završen Krivošijski ustanak

Krivošijski ustanak, poznat i kao Bokeljski ustanak, koji je počeo u oktobru 1869. završen je na današnji dan 1870. godine mirom zaključenim između krivošijskih i bokeljskih prvaka i predstavnika okupacione austrijske vlade, guvernera Dalmacije barona Gavrila Rodića u selu Knez Laz.

Osim Krivošijana, u ustanku su učestvovali i stanovnici Grblja, Pobora, Maina i Brajića.

Ustanak je izbio zbog protivljenja stanovništva Boke kotorske i Krivošija, koje je bilo pod okupacionom vlašću Austrougarske, da bude regrutovano u vojsku Carevine. Zakonom o opštoj vojnoj obavezi iz 1868. godine Wehrgesetz Bokelji su izgubili stare povlastice, jer im je nametnuta obaveza da služe u redovnoj austrougarskoj vojsci, pri čemu nijesu smjeli slobodno da nose oružje. Zabrana nošenja oružja bila je glavni povod izbijanja ustanka.

Ustanak je bio žestok i bio je jedna od najznačajnijih pobuna u istoriji ovog kraja. Izbijanje ustanka i borba protiv znatno brojnije, opremljenije i snažnije austrougarske vojske izazivala je istovremeno i čuđenje i divljenje.

Žarište ustanka bilo je u Krivošijama. Nakon neuspjelih akcija gušenja ustanka, Austrougarska je bila primorana da ispuni zahtjeve pobunjenika, u prvom redu onaj koji se odnosio na ukidanje naredbe o regrutaciji.

Mirovnim ugovorom svi su Bokelji izuzeti od Zakona o opštoj vojnoj obavezi, odnosno, iako su bili poraženi u ustanku zbog gubitaka koje su pretrpjeli, postigli su uspjeh. Ustanici su amnestirani, a lokalnom stanovništvu je garantovana naknada štete koju je napravila austrougarska vojska.

Iako je zvanična Crna Gora izjavljivala da će se u tom sukobu držati po strani, u šta Austrougarska nije vjerovala, ustaničke vođe su, nakon povoljno zaključenog mira, poslale na dar knjazu Nikoli zlatom optočenu sablju sa posvetom i „neizmjernom zahvalnošću za obilatu pomoć u najtežim danima ustanka”.

(radiojadran)

Recent Posts